Diyet Günlüğüm

Diyet Günlüğüm

OKUL ÖNCESİ ÇAĞI ÇOCUKLARINDA BESLENME

Okul öncesi çağı büyüme ve gelişmenin hızlı olduğu, ileri yaşlardaki devam edecek beslenme alışkanlıklarının oluştuğu dönemdir.

Bu çağda dengeli ve kaliteli beslenmeyen çocuklarda genelde;  kalsiyum, posa, demir alımının eksikliğine bağlı olarak büyüme gelişmede yavaşlama, demir eksikliği, idealin altında boy kilo oranı, kabızlık gibi problemlerle karşılaşılmaktadır.Yetersiz ve dengesiz beslenme bunların dışında ileri yaşlarda bir çok sağlık problemlerinin de altyapısını oluşturmaktadır. Bunlar başlıca:

·       Büyüme ve gelişmede gerilik

·       Diş çürükleri ( Diyette kalsiyum yetersizliği, süt tüketiminin azalıp gazlı içeceklere yönelmeyle artar)

·       Enfeksiyon hastalıkları riskinin artması

·       Kalsiyumun yetersiz tüketimi sebebiyle ileri yaşlarda osteoporoz

·       Obezite riskinin artması

·       İyot yetersizliğinden dolayı fiziksel ve mental gerilik olarak sıralanabilir.

 

Çocuklarda sağlıklı beslenmenin önemli ilkeleri:

-Besinlerde çeşitliliğin sağlanması,

-Yağ ve şekerin sınırlandırılması,

- Liften zengin besinlere yer verilmesi,

-Vitamin ve minerallerin yeterli düzeyde alınması

-Sağlıklı vücut ağırlığının korunmasıdır.

 

Araştırmalara göre  çocuk­ların büyük çoğunluğu  kahvaltı yapmadan oku­la gitmektedir. Çocuk zamanını, uyku, dinlenme, oyun oynama ve çalışma faaliyetlerine uygun şekilde ayarlama alışkanlığını kazanmazsa zamanlama problemi yaşar.  Çocuğu gün boyu zinde tutmayı sağlayacak, dikkat ve öğrenme yeteneğinde etkisi olan  kahvaltı alışkanlığını kazanamayacaktır. Ailenin özellikle de annenin kahvaltı etme alışkan­lığı yoksa çocuk da bu durumdan olumsuz önde etkilenmektedir. Bu durum sadece kahvaltı değil diğer öğün alışkanlıklarını da etkileyebilir, ileri yaşlarda düzensiz beslenme ile obezite veya bir çok sağlık problemlerini beraberinde getirecektir.  Çocuklarda yeterli ve dengeli beslenme düzeni planlaması olmazsa uzun süren açlık sonucunda güçsüzlük, baş dönmesi, ye­terli enerji sağlayamadığı için zihinsel faaliyetlerde özellikle dikkat, çalışma ve öğrenme yeteneklerinde azalma ve okul başarısında düşme görülmektedir.

 

Okul Öncesi Çağı Çocuklarında Günlük Besin Dağılımı Nasıl Olmalıdır?

1-Süt ve ürünleri:

 

Bu grupta süt-yoğurt-peynir-lor-ayran-keifr gibi besinler yer almaktadır. Kalsiyumdan zengin olan bu grup ;kemik ve dişlerin gelişimi, boyun uzaması, sinir ve kasların düzenli çalışması için önemlidir.

Günde 300-500 ml. süt veya yoğurt (mümkünse yağı azaltılmış) tüketimine teşvik sağlanmalıdır.

 

2- Et ve türevleri:

 

Bu grupta et-tavuk-balık-yumurta-kurubaklagiller yer alır. Protein ve mineraller açısından zengindir olan bu besinler; Çocuklarda kas güçlenmesi, kan yapımı, vücudun sağlıklı büyümesi için gereklidir.

Günde en az 1 porsiyon et, haftada 2 kez taze balık ve haftada en az 3 kez yumurta tüketimi sağlanmalıdır. Bu grup besinleri gün içinde birbiriyle yer değiştirerek beslenmede çeşitliliği sağlayabilirsiniz.

 

3- Tahıllar:

Ekmek-pirinç-bulgur-makarna- un gibi besinlerdir.Bu besinler B grup vitaminlerinden zengindir.

Günde 1-2 dilim ekmek ve haftada iki kez 2-3 yemek kaşığı bulgur veya makarna önerilebilir.

 

4- Sebze ve Meyve:

Vitamin ve minerallerden zengin gruptur. Özellikle yeşil yapraklı olanlar A vitamininden zengindir ve büyüme, gelişme ve hastalılardan korunmak için tüketilmelidir.

Günde 2 porsiyon meyve, 1 tabak sebze yemeği ve çeşitlilik açısından salata ile günlük vitamin-mineral alımı sağlanmalıdır.

 

5- Yağlar ve Şekerler: Bu gruptaki besinler vücuda enerji sağlarlar, organlarımızın çalışması ve bazı yağda eriyen vitaminlerin kullanımı için gereklidir.

 

Günde 3-5 adet zeytin (tuzsuz) ve yemeklere/ salatalara 1 yemek kaşığı zeytin yağı eklenebilir.

 

Okul Öncesi Çağı Çocukları için Beslenme Önerileri:

·       Taze sebze ve meyveler ile posa alımında artış sağlanmalıdır.

·       Yemek veya çikolata ,şeker gibi gıdalar ödül olarak kullanılmamalıdır.

·       Beslenme sağlık ilişkisi hakkında bilgi verilmelidir.

·       Fastfood tüketiminde azalma sağlanmalı ve besin ögeleri yeterince verilmelidir.

·       Yeme konusunda çocuğa baskı yapılmamalıdır.

·       Su içme alışkanlığı edinilmelidir.

·       Yemekler yavaş ve iyi çiğneyerek yenilmelidir.

·       Gelişi güzel diyet yapılmamalıdır.

·       Düzenli uykuya özen gösterilmelidir.

·       Ellerin temizliğine dikkat edilmelidir.

·       Her gün süt içme alışkanlığı kazandırılmalıdır.

·       Çay ve gazlı içecekler yerine taze sıkılmış meyve suları tercih edilmelidir.

·       Çocukların boy, ağırlık artışının olması gerektiği gibi olup olmadığı kontrol edilmelidir.

·       Tuz ve şeker kullanımı sınırlandırılmalıdır.

·       Öğünleri belli saatlerde vermeye dikkat edilmelidir.

·       Çocukların haftada 2-3 gün balık tüketmelerine özen gösterilmelidir.

·       Çocuklar fiziksel aktiviteye, etiket okumaya, besinleri hazırlamaya, kişisel hijyene teşvik edilmelidir

·       Yeterli vitamini ve minerali tükettiğinden emin olmalısınız.

·       Çocukların şeker ihtiyaçlarını, taze meyve, kuru meyve, taze sıkılmış meyve suyu, bal, pekmez ile karşılayabilirsiniz.

·       Çocuklarınızın bağışıklık sistemini güçlendirmek için portakal, domates,yeşil biber  gibi c vitamin kaynaklarına ver veriniz.